Akciğer Kanserinde Yeni Dönem: Leica ve AstraZeneca Güçlerini Birleştiriyor

12 Haziran 2026
4 dk dk okuma süresi
Akciğer Kanserinde Yeni Dönem: Leica ve AstraZeneca Güçlerini Birleştiriyor

Kanser Teşhisinde Ekosistem Yaklaşımı: Küresel Devler Masada

Danaher Corporation bünyesinde faaliyet gösteren ve uçtan uca anatomik ve dijital patoloji çözümlerinde küresel bir lider olan Leica Biosystems, biyofarma devleri AstraZeneca ve Daiichi Sankyo ile olan stratejik ortaklığını bir üst seviyeye taşıdığını duyurdu. Bu kritik genişleme, özellikle küçük hücreli dışı akciğer kanserinde (NSCLC) tedavi süreçlerini kökünden değiştirebilecek TROP2 Normalize Edilmiş Membran Oranı (NMR – Normalized Membrane Ratio) biyobelirteci için özel bir immünohistokimya (IHC) tahlili ve ileri düzey görüntü analizi algoritması geliştirilmesini hedefliyor. Şu an için sadece araştırma amaçlı (RUO – Research Use Only) bir araç olarak konumlandırılan bu sistem, kanser teşhisinde yapay zeka entegrasyonunun ne denli hayati bir noktaya ulaştığını kanıtlıyor.

Temelleri atılan bu dev işbirliği, AstraZeneca’nın tescilli bilişimsel patoloji algoritması olan Kantitatif Sürekli Puanlama (QCS – Quantitative Continuous Scoring) teknolojisini temel alıyor. Leica Biosystems’in pazar lideri dijital patoloji altyapısı ve antikor-tahlil geliştirme yetenekleriyle harmanlanan bu teknoloji, hücre zarı ve sitoplazmik ekspresyonu aynı anda değerlendiren yepyeni bir biyobelirteç ekosistemi yaratıyor.

Yapay Zeka ve Bilişimsel Patolojinin Yükselişi

Modern patoloji, mikroskop başında geçirilen uzun saatlerden, yüksek çözünürlüklü dijital ekranlara ve milyarlarca veriyi saniyeler içinde işleyen algoritmalara doğru hızla evriliyor. TROP2 gibi karmaşık biyobelirteçlerin manuel yöntemlerle, sadece insan gözüyle analiz edilmesi, kişiselleştirilmiş tedavilerin başarısı önündeki en büyük engellerden biri olarak görülüyordu. Geliştirilen bu yeni uçtan uca çözüm, yapay zeka destekli (AI-assisted) algoritmalar sayesinde tanısal yaklaşımların doğruluğunu artırmayı ve hedefe yönelik tedavilerden en çok fayda görecek hasta gruplarını sıfır hataya yakın bir hassasiyetle tespit etmeyi amaçlıyor.

“Kanser teşhisini ileriye taşımak sadece bireysel inovasyonlarla mümkün değildir; bilim, teknoloji ve iş akışları arasında kusursuz bir işbirliği gerektirir. AstraZeneca ve Daiichi Sankyo ile omuz omuza çalışarak, biyobelirteç araştırmalarındaki en karmaşık zorlukların üstesinden gelmek için birbirini tamamlayan uzmanlıklarımızı bir araya getiriyoruz. Amacımız, hassas tıbbın geleceğini destekleyen, çok daha kesin ve ölçeklenebilir yaklaşımların önünü açmaktır.”

Leica Biosystems Başkanı ve Danaher Diagnostik Grubu Yöneticisi Gustavo Perez-Fernandez’in bu sözleri, sektördeki yeni paradigmayı net bir şekilde özetliyor: Gelişmiş donanım, akıllı yazılım ve yenilikçi farmakolojinin kusursuz entegrasyonu.

Dijital İş Akışlarının Kalbindeki Teknolojiler

Bilişimsel patoloji (computational pathology) algoritmaları, geleneksel manuel puanlama yöntemlerinin çok ötesinde bir tanısal kesinlik sunma potansiyeline sahip. Endüstri, tüm lam görüntüleme (WSI – Whole-Slide Imaging) ve dijital lam görselleştirme platformlarının yönlendirdiği dijital iş akışlarına doğru hızla kayarken, Leica Biosystems bu dönüşümü hızlandırmak için en güçlü silahlarını sahaya sürüyor. İşbirliği kapsamında kullanılacak ana teknolojiler şunlar:

  • BOND RX Araştırma Boyayıcısı: Karmaşık protokolleri hızla optimize edebilen, araştırmacılara esneklik sunan tam otomatik boyama platformu.
  • BOND-III Klinik Boyayıcı: Dünyanın en hızlı ve verimli IHC/ISH sistemlerinden biri olarak, yüksek hacimli laboratuvarların bel kemiği.
  • Aperio GT 450 Tarayıcı: Saniyeler içinde olağanüstü kalitede dijital kopyalar üreten, yüksek verimli yeni nesil tarama teknolojisi.
  • Aperio HALO AP: Bilişimsel görüntü analizi algoritmalarının küresel ölçekte hızlı entegrasyonunu destekleyen yapay zeka destekli görüntü yönetim sistemi.

Aperio AI Store: Açık İnovasyon Ekosistemi

Belki de bu duyurunun en devrimsel yönlerinden biri, geliştirilen TROP2 NMR algoritmasının Leica’nın açık pazar yeri olan Aperio AI Store üzerinden sunulacak olması. Bu açık mimari yaklaşım, dünyanın dört bir yanındaki araştırmacıların tek bir birleşik dijital ve bilişimsel patoloji platformu üzerinden en gelişmiş araçları değerlendirmesine ve kendi laboratuvarlarına entegre etmesine olanak tanıyor.

“Bu işbirliği, endüstrinin sınıfının en iyisi açık dijital ekosistemlere doğru yönelimini yansıtıyor. Dijital patolojideki köklü liderliğimizi ve laboratuvarların bilişimsel iş akışlarını başarılı bir şekilde benimseyip operasyonel hale getirmelerine yardımcı olma konusundaki derin uzmanlığımızı bu ortaklığa taşımaktan gurur duyuyoruz.”

Leica Biosystems İleri Analizler, Yapay Zeka ve İlaç Ortaklıklarından Sorumlu Kıdemli Başkan Yardımcısı Karan Arora’nın vurguladığı gibi, kapalı ve tescilli sistemlerin devri kapanıyor. Gelecek, farklı üreticilerin yazılımlarının ve algoritmalarının birbiriyle konuşabildiği “açık ekosistemlerde” yatıyor.

Sonuç olarak; Leica Biosystems, AstraZeneca ve Daiichi Sankyo üçgeninde kurulan bu stratejik köprü, sadece araştırma laboratuvarları için yeni bir araç sunmakla kalmıyor; aynı zamanda akciğer kanseri gibi ölümcül seyreden hastalıklarda, doğru ilacın doğru hastaya, tam zamanında verilmesini sağlayacak küresel bir sağlık devriminin altyapısını inşa ediyor.

Editör Yorumu!

Bu gelişme, Türkiye'deki patoloji laboratuvarları ve sağlık politikaları açısından hayati okumalar barındırıyor. Türkiye, Şehir Hastaneleri projeleriyle devasa sağlık kampüslerine kavuştu ve bu hastanelerin patoloji birimleri ciddi bir vaka yüküyle karşı karşıya. Leica, AstraZeneca ve Daiichi Sankyo'nun bu adımı, dünyada klinik araştırmaların ve yeni nesil kanser ilaçlarının artık 'dijital olarak doğrulanmış biyobelirteçler' üzerinden yürütüleceğini kesinleştiriyor. Ülkemizde TÜSEB (Türkiye Sağlık Enstitüleri Başkanlığı) bünyesinde yürütülen Türkiye Kanser Gen Projesi gibi ulusal adımların, böylesi uluslararası yapay zeka ve bilişimsel patoloji algoritmalarıyla entegre çalışabilecek BT (bilgi teknolojileri) altyapısına kavuşturulması şart. Aksi takdirde Türk laboratuvarları, küresel çok merkezli onkoloji klinik araştırmalarına veri sağlama ve bu fonlardan pay alma konusunda geride kalma riskiyle yüzleşebilir. SGK'nın da geri ödeme listelerini güncellerken, 'manuel patoloji raporlaması' yerine 'yapay zeka onaylı TROP2 puanlaması' gibi yeni nesil standartları tanıması, Türkiye'deki hassas tıp uygulamalarının önünü açacak en kritik hamle olacaktır.

Bu işbirliğinin temel amacı, özellikle küçük hücreli dışı akciğer kanserinde (NSCLC) kullanılmak üzere, TROP2 Normalize Edilmiş Membran Oranı (NMR) biyobelirteci için yapay zeka destekli özel bir immünohistokimya (IHC) tahlili ve ileri düzey görüntü analizi algoritması geliştirmektir.

AstraZeneca'nın tescilli QCS teknolojisi, karmaşık biyobelirteçlerin manuel olarak sadece insan gözüyle analiz edilmesi zorluğunu ortadan kaldırarak hücre zarı ve sitoplazmik ekspresyonu aynı anda, sıfır hataya yakın bir dijital hassasiyetle değerlendirmeyi sağlar.

Geliştirilen algoritmalar, Leica Biosystems'in açık pazar yeri olan Aperio AI Store üzerinden sunulacak. Bu açık mimari yaklaşım sayesinde araştırmacılar, farklı üreticilerin yazılımlarının birbiriyle konuşabildiği bir ekosistemde en gelişmiş araçları kendi laboratuvarlarına kolayca entegre edebilecekler.

Bülten Aboneliği

Sosyal Medyada Paylaşın

LabHaber

Tüm Hakları Saklıdır @ 2025 - Tasarım ve Yazılım: brain.work

labhaber, laboratuvar, analiz, biyoteknoloji ve test alanlarında faaliyet gösteren profesyoneller için hazırlanmış bağımsız bir sektörel haber platformudur.