
Washington’da siyasi atamalıların hangi Ulusal Sağlık Enstitüleri (National Institutes of Health, NIH) hibelerinin finanse edileceği üzerindeki yetkisi tartışılırken, daha yalın bir rakam büyük oranda gözden kaçıyor: kurum daha az hibe veriyor. Federal bilim finansmanındaki aksaklıkları hibe hibe kaydeden bağımsız girişim Grant Witness’in verileri bu tabloyu ortaya koyuyor.
Grant Witness’in “Agency Pulse: Grantmaking at NIH” başlıklı analizi, kurumun ExPORTER ve RePORTER veri tabanlarındaki ödül kayıtlarına dayanıyor. Analize göre NIH, 30 Eylül’de sona erecek 2026 mali yılında 24 Eylül itibarıyla 60.924 hibe verdi. Bu sayıya yeni hibeler, rekabetli yenilemeler ve çok yıllı projelerin rekabetsiz devam ödemeleri de dahil.
Harvard Üniversitesi’nin eski epidemiyoloğu Scott Delaney, kendi federal araştırma fonunu kaybetme riskiyle karşı karşıyayken geçen yılın başında Grant Witness’i kurmaya yardım etmeye başladı. Girişim o günden bu yana hibe bazında bağımsız bir kayıt hâline geldi. Delaney, Boston Globe’a verdiği röportajda NIH’in toplam harcamasının hibe sayısına kıyasla geçen yılın düzeyine çok daha yakın olduğunu vurguladı.
“Ulusal ölçekte 15.000 hibe eksiğiz.”
Bu rakam yıllık karşılaştırmaya dayanıyor. Grant Witness’in yayımlanan analizi ise beş yıllık ortalamayı baz alıyor. İki ölçüm farklı tabanlara dayansa da aynı yöne işaret ediyor.
Delaney’e göre düşüşün başlıca nedeni NIH’in çok yıllı finansmana yönelmesi. Kurum artık projeleri yıl yıl ödemek yerine, birkaç yıllık kaynağı tek seferde ve daha az sayıda hibeye bağlıyor. Aynı bütçe böylece daha az sayıda ödülde toplanıyor. Harcama sabit kalırken yıl içinde verilen hibe sayısı azalıyor.
Grant Witness, yöntem notlarında önemli bir uyarı yapıyor. NIH, kapanış muhasebesi nedeniyle ExPORTER veri setlerindeki verileri geriye dönük olarak değiştiriyor. 2025 mali yılına ait sayımlar da henüz “oturmuş görünmüyor”. Daha yeni RePORTER verilerine dayanan 2026 eğrisinin de kayması muhtemel. Nihai toplam, kurum kayıtlarını kesinleştirdikçe biraz yükselebilir. Ancak 7.000’in üzerindeki bir açığı kapatması beklenmiyor. Bu açık, geçen yılki inceleme dondurmasında bilim insanlarını şaşkın ve hayal kırıklığına uğratan genel yavaşlamayla da örtüşüyor.
Daha az hibe, daha az araştırma programının başlaması demek. Bu sıkışmanın, ilk büyük hibesini arayan kariyerinin başındaki araştırmacıları, çok yıllı ödülü zaten elinde bulunan köklü laboratuvarlardan daha fazla etkilemesi olası.
Durum, NIH bütçesini savunanların ekonomik gerekçesini de zorlaştırıyor. Savunucu koalisyon United for Medical Research’ün ayrı bir analizine göre NIH’in 2025 mali yılında araştırma finansmanına harcadığı her dolar, 2,50 doların üzerinde ekonomik etkinlik yarattı. Bu savunma, hibelerin tarihsel hızına yakın bir tempoda akmaya devam etmesine bağlı.
Yavaşlama, ülke genelindeki kurumların NIH finansmanındaki yeni gerçekliğe uyum sağladığı bir dönemde yaşanıyor. Aynı dönemde Washington’da, NIH hibe ödülleri üzerinde veto yetkisi olacak siyasi atamalılardan oluşan bir komisyon önerisi tartışıldı. Haberlere göre Beyaz Saray, ikili partilerin tepkisi üzerine bu planı 23 Eylül’de rafa kaldırdı. Bu tür önerilerin akıbeti ne olursa olsun, bu yılın rakamları hibe kararlarının, resmî bir veto yetkisi kullanılmadan çok önce tıkanabileceğini gösteriyor.
Haber kaynağı: The Scientist
Tüm Hakları Saklıdır © 2026 - Tasarım ve Yazılım: brain.work